Jednolity Sąd Patentowy i Jednolity Patent Europejski

Jednolity Sąd Patentowy i Jednolity Patent Europejski – nowa era ochrony patentowej w UE

Od 1 czerwca 2023 roku rozpoczął działalność Jednolity Sąd Patentowy (Unified Patent Court, UPC, JSP). Działa na podstawie Rozporządzenia ws. Jednolitego Sądu Patentowego (2013/C 175/01). UPC będzie sądem właściwym w zakresie patentów europejskich oraz nowych patentów europejskich o jednolitym skutku. Dotyczy to państw UE, które przystąpiły do Porozumienia o Jednolitym Sądzie Patentowym (Unified Patent Court Agreement).

Wprowadzono 7-letni okres przejściowy, który może zostać przedłużony. W tym czasie nadal można wnosić powództwa o naruszenie lub unieważnienie klasycznych patentów europejskich (bez jednolitego skutku) lub świadectw ochronnych (SPC) do sądów krajowych, jak dotychczas.

Znaczenie Jednolitego Sądu Patentowego dla polskich zgłaszających

Dla polskich przedsiębiorców i wynalazców ważne jest, że choć Polska nie przystąpiła do Porozumienia i nie jest częścią systemu, to UPC ma duże znaczenie. Dotyczy to zwłaszcza tych, którzy posiadają patenty udzielone przez Europejski Urząd Patentowy (EPO). Mogą oni być pozywani przed Jednolitym Sądem Patentowym.

UPC ma kompetencje na terenie państw należących do UPCA nie tylko w odniesieniu do patentów jednolitych, ale także wszystkich patentów europejskich udzielonych przez EPO. Oznacza to, że postępowania o unieważnienie lub naruszenie patentów europejskich mogą być prowadzone przed UPC, niezależnie od sądów krajowych.

Koszty postępowania przed Jednolitym Sądem Patentowym

Koszty postępowania przed UPC są ważnym czynnikiem. Podstawowe opłaty to:

• Koszty stałe:
  • 11 000 euro – sprawa o naruszenie patentu
  • 20 000 euro – sprawa o unieważnienie patentu
• Koszty zmienne, zależne od wartości sporu

Zazwyczaj koszty te ponosi strona przegrywająca.

Źródło: unified-patent-court.org

Opt-out – możliwość wyłączenia się spod jurysdykcji Jednolitego Sądu Patentowego

Aby wyłączyć swoje prawa spod jurysdykcji UPC, można złożyć wniosek o tzw. opt-out. Termin na zgłoszenie upłynął 31 maja 2023 roku. Wniosek składa się do rejestru Jednolitego Sądu Patentowego. Opt-out chroni przed postępowaniem przed UPC.

Opt-out może zgłosić każda osoba upoważniona przez zgłaszającego. Poprawność opt-outu można zweryfikować dopiero po wszczęciu postępowania przed UPC. Opt-outy będą możliwe również w trakcie co najmniej 7-letniego okresu przejściowego, dotyczącego zgłoszeń po 1 czerwca 2023 roku.

Patent o jednolitym skutku – co to oznacza?

Patent o jednolitym skutku udzielany jest przez Europejski Urząd Patentowy. Obowiązuje tylko w państwach UE, które przystąpiły do Porozumienia o Jednolitym Sądzie Patentowym.

Obecnie system obejmuje 17 państw, m.in. Austrię, Belgię, Danię, Francję, Niemcy, Włochy, Holandię i Szwecję. Pozostałe kraje UE, takie jak Polska, Hiszpania i Szwajcaria, nadal stosują klasyczną walidację patentu europejskiego.

Opłaty związane z patentem o jednolitym skutku

Wniosek o rejestrację jednolitego skutku patentu europejskiego jest wolny od opłat. Należy go złożyć nie później niż miesiąc od publikacji informacji o przyznaniu patentu w Europejskim Biuletynie Patentowym. W państwach uczestniczących obowiązuje jedna rejestracja i jedna opłata.

Zgłaszający decyduje, czy jego wynalazek będzie chroniony jako klasyczny patent europejski podlegający walidacji, czy jako patent o jednolitym skutku. Schemat postępowania pokazano poniżej:

Podsumowanie i kontakt

Jednolity Sąd Patentowy oraz patent o jednolitym skutku to ważne zmiany w europejskim systemie ochrony patentowej. Mają na celu ułatwienie i obniżenie kosztów egzekwowania praw patentowych w UE. Mimo że Polska nie przystąpiła do porozumienia, polscy zgłaszający powinni znać nowe regulacje i ich wpływ na ochronę patentową.

W razie pytań lub potrzeby konsultacji zapraszamy do kontaktowania się z naszą kancelarią patentową.

Opracowano na podstawie materiałów Polskiej Izby Rzeczników Patentowych oraz źródeł: uprp.gov.pl, parp.gov.pl, unified-patent-court.org.